خلاف اينجا ظالم لنفسه فسق مىباشد ، و فسق عبارت از عدم طاعت مع بقاء تصديقه بالدين مىباشد ، و مصدّق بالدين بالضروره مؤمن ، پس قابل عفو بدون توبه عقلا و نقلا مىباشد ، چون آيه يا عِبادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلى أَنْفُسِهِمْ لا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعاً « 1 » . جواب ثانى : چون‌كه از امّت مؤمنهء آن حضرت عفو غير منافق به قرآن ثابت ، پس محمّد صلّى اللّه عليه و آله كه سيّد الأنبياء و علّت غائى در ايجاد عالم امكانى مىباشد ، تعظيما له و لوصيّه و لبنته عفو بلا توبه به اولاد غير منافق و لا مشرك او را بالأولى جايز مىباشد ، تدبّر تعلم ، و لا ينبّئك مثل خبير . اشكال : كأنّه معلوم ، بل مشهود است كه بشارت به نجات و به نار ، عينا موجب اتّكال و اغواء و اغراء مكلّف مىشود ، پس چگونه بشارت به نجات ذريّهء غير معصومه معقول و مجوّز باشد ؟ جواب : اين‌چنين اشكال در مجلّدات تفسير لوامع مكرّر مبرهن گرديده ، چه آن‌كس كه معفو و ناجى و نارى در معلوم بارى باشد ، پس اخبار به او به جنّت و نار جايز و جارى و سارى قديما مىباشد ، چه آن‌كس كه معلوم ناجى باشد ، پس از او تا مدّة العمر يا در آخر عمر توبه و ايمان و عمل كه موجب و سبب نجات قطعى او باشد صادر و ثابت مىشود ، و آن‌كس كه معلوم نارى باشد از او هم هميشه خصوص نزد انقطاع او از دنيا شرك و كفر ثابت ظاهر مىشود ، پس موجب اتّكال و اغراء مكلّف خبر به نجات و نار نمىشود ، خصوص به نطفهء نبى و علي و شير طاهر صديقهء كبرا خاصيتى و اثرى عظيم دارد كه آن طفل بر كفر و نفاق اصلا نمىميرد اگر في الحقيقه از نطفهء آنها باشد ، و إلّا فلا ، تأمّل و تعقّل .

--> ( 1 ) سورهء زمر : 53 .